Maandag 21 december
Er zijn nog een aantal dingen die ik deze week aan de orde wil stellen.
De eerste is verkeer.
In het verkeer is een duidelijke rangorde. De voetganger staat duidelijk onderaan de pikorde, gevolgd op korte afstand door fietsers en brommers. De personenauto's staan alweer een stuk hoger in de rangorde gevolgd door de kleine vrachtwagentjes. De taxi's zijn de ongekroonde koningen van de weg. Zij leven volgens een strikte code: 1 zij hebben altijd voorrang, 2 andere weggebruikers worden geduld, en alleen de keizer heeft soms voorrang. De keizers van de weg zijn de bussen en grote vrachtwagens. Hun hoge rang uit zich op verschillende manieren. Waar de vrachtwagen ongestoord zijn weg vervolgt en vrijelijk van baan kan wisselen zonder veel aandacht voor het verkeer. Hetgeen vaak zonder knipperlichten gebeurt, soms letterlijk zonder knipperlicht. De bus heeft duidelijk meer overeenkomst met de taxi, er worden mensen vervoerd en ik heb absoluut voorrang. Een taxichauffeur zal tijdens een rit regelmatig andere weggebruikers snijden, rechts inhalen, zich tussen 2 andere auto's inpersen met niet meer dan 10 cm ruimte voor en achter, de taxi volproppen (max 5 passagiers), voorsorteren op de linker baan en rechtdoor gaan (of in extreme gevallen rechts af gaan). Een eerste ervaring met een taxi is vreeswekkend, getuigen zijn de 8 gaten in het dashboard van de eerste taxi waar ik mee reed (vorig jaar).
Een “blauwe” bus gedraagt zich exact hetzelfde als een taxi, is alleen ietwat groter en heeft voorrang op alles behalve grotere vrachtwagens. Voor alle bussen geldt dat zij ABSOLUUT voorrang hebben op alle bushaltes. Alle verkeer wat tussen een bus en de bushalte is heeft een probleem en wordt genadeloos in weg gedrukt. Daar staat tegenover dat als een bus stil staat, soms een meter (of 2) van de stoep, de passagiers op het moment dat zij uitstappen weer voetgangers worden en zijn overgeleverd aan de passerende brommers en fietsers die de bus uiteraard rechts inhalen.
Bussen. Er zijn 3 duidelijke categorieën bussen. De elite onder de bussen zijn de BRT chauffeurs. Vaste lijnen en altijd op aparte, vaak verhoogde, rijstroken en dus geen last van het andere verkeer. Passagiers betalen bij het eindpunt (E-Card) of het beginpunt (token) de chauffeur hoeft alleen maar te rijden en op de juiste plaats te stoppen. De bussen zijn goed onderhouden en zien er nieuw uit.
De gewone lijn diensten. Deze bussen rijden in de stad, tussen het andere verkeer, maar rijden rustiger dan de “blauwe”bussen en houden zich aan de voor bussen normale regels. Deze bussen zien er ouder uit dan de BRT bussen, maar zijn over het algemeen goed onderhouden.
De “blauwe” bussen. Deze zijn niet blauw (dat is BRT) maar hebben blauwe bumpers en het zijn oude bussen, vaak in een deplorabele staat van onderhoud. Waarin het verschil zit tussen de “normale”bussen en de “blauwe” bussen weet ik niet precies, behalve de mate van onderhoud dan. Het lijkt erop dat de “blauwe” bussen ook naar de kleine stadskernen/volksbuurten gaan en de andere bussen alleen “belangrijke” stadsdelen verbinden.
De bestuurder van een “blauwe” bus gedraagt zich als taxichauffeur in een extreem grote taxi. Hij pikt iedereen op, ook buiten de bushaltes en probeert altijd zo snel mogelijk zijn route af te leggen. In geval van een verkeersopstopping wordt ook wel een blokje om gereden.
In de voorgaande tekst lijkt het erop dat de voetganger/fietser/brommer vogelvrij zijn, dat klopt ook wel. Maar er zijn toch relatief weinig ongelukken (gezien de eerder genoemde verkeersregels). Volgens insiders heeft dit alles te maken met de claims die gelegd kunnen worden. Als een zwakkere verkeersdeelnemer aangereden wordt is de sterkere schuldig, totdat het tegendeel is bewezen. Ben je schuldig, dan kan de schadevergoeding aardig oplopen. De dood van een verkeersdeelnemer kan de familie welstand brengen. Hetgeen het rijden in een bus of taxi kan dus soms onderbroken worden door een noodstop, als de chauffeur ontdekt dat een andere verkeersdeelnemer toch voorrang neemt ondanks dat hij eraan komt. De tirade die daarna komt is meestal heftig.
Ikzelf als voetganger heb me hier ook aan aangepast, een weg oversteken is wachten tot een klein gaatje komt en rijstrook voor rijstrook rustig oversteken. Het overige verkeer toetert wel, maar gaat netjes achter of voor je langs.
De temperatuur.
Xiamen ligt net in de subtropen, precies onder een keerkring. Dat is echter geen garantie voor warmte en behaaglijkheid.
De laatste paar dagen zijn de dag temperaturen gedaald tot een (uitzonderlijk) minimum van 12 graden en de nacht temperatuur is zelfs 7 graden geweest. De appartementen zijn niet voorzien van verwarming, dubbel glas en hebben enkelsteens buitenmuren met pleisterwerk, het is dus verre van warm in de appartementen. Een enkele student heeft een elektrisch kacheltje aangeschaft, de rest overleefd met extra truien, dekens en regelmatige bezoeken aan de supermarkten (die zijn verwarmd), werken met de laptop op schoot wil ook goed helpen tegen de kou.
Gelukkig zijn de voorspellingen goed en gaan de dagtemperatuur weer richting 20 graden en de nachttemperatuur naar 14 graden. Goed te overleven dus. Een oud Chinees vrouwtje waarschuwde ons wel, de dag temperatuur kon tot wel 9 graden zakken in januari, maar dat was de laatste jaren niet meer gebeurd.
Syndication